نشست سران سازمان همکاری شانگ‌های،
محکوم کردن تجاوز آمریکا و اسرائیل به ایران و تعمیق سیاست گردش به شرق

 

کشورهای عضو سازمان همکاری شانگ‌های بار دیگر اعلام کرده‌اند که در پی ایجاد نظمی عادلانه‌تر در جهان و یک نظام مالی بین‌المللی مستقل‌تر هستند که به ایالات متحده یا دلار آمریکا وابسته نباشد.

رهبران چندین کشور از بزرگ‌ترین کشورهای جهان، در آخر هفته نخست سپتامبر در بیشکک، پایتخت قرقیزستان، گرد هم آمدند تا در نشست سالانه سازمان همکاری شانگ‌های شرکت کنند. این نشست روز سه‌شنبه با تصویب «بیانیه بیشکک» به پایان رسید؛ بیانیه‌ای که از جمله جنگ‌های آمریکا و اسرائیل علیه ایران را محکوم کرد و تحریم‌های غرب علیه چند کشور عضو سازمان را نیز مورد انتقاد قرار داد.

در بخشی از بیانیه پایانی این نشست چنین آمده است: «کشورهای عضو مراتب تسلیت خود را به مردم و دولت جمهوری اسلامی ایران به مناسبت درگذشت تأسف‌بار رهبر بزرگ ایران، سید علی خامنه‌ای، و به خانواده‌های قربانیان ابراز می‌کنند». این بیانیه همچنین «حملات نظامی به قلمرو ایران را که منجر به تلفات فراوان غیرنظامیان و خسارات قابل‌توجهی به اقتصاد کشور شده است» محکوم می‌کند.

ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، از مقاومت ایران تمجید کرد: «روسیه در کنار مردم ایران ایستاده است و شجاعت و استقامت شما را در مبارزه برای استقلال تحسین می‌کند». پوتین این سخنان را روز سه‌شنبه در حاشیه نشست سران، خطاب به مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، بیان کرد. «در این دوره دشوار تلاش می‌کنیم کمک‌هایی را که به آن نیاز دارید، در اختیارتان قرار دهیم. ما در اینباره با شما گفت‌وگو کرده‌ایم و کالاهای ضروری را تأمین می‌کنیم».  پوتین افزود. «بیانیه بیشکک» همچنین به مسئله فلسطین اشاره می‌کند: «کشورهای عضو بر این باورند که تنها راه ممکن برای دستیابی به صلح و ثبات در خاورمیانه، یافتن راه‌حلی جامع و عادلانه برای مسئله فلسطین است».

یکی دیگر از موضوعات اصلی مورد بحث در این نشست، ایجاد یک نظام مالی بین‌المللی عادلانه‌تر و مستقل‌تر بود؛ نظامی که به دلار آمریکا وابسته نباشد. چندین کشور عضو سازمان همکاری شانگ‌های در سال‌های اخیر تجارت با ارزهای ملی خود را افزایش داده‌اند تا وابستگی به دلار را کاهش دهند، هزینه‌های مبادلاتی را پایین بیاورند و از تحریم‌ها دور بمانند.

برای مثال، چین حدود ۹۰ درصد از نفت صادراتی ایران را خریداری می‌کند که بخش عمده مبادلات مربوط به آن با یوان چین انجام می‌شود. ایران نیز بنابر گزارش‌های متعدد، از چین سلاح و همچنین «فناوری‌های دوکاربردی مورد نیاز برای پهپادها، موشک‌های بالستیک و دیگر تسلیحات ایران» خریداری کرده است؛ موضوعی که کاخ سفید به آن اشاره کرده و آن را به زیان منافع آمریکا توصیف کرده است.

آمریکا در ماه مه علیه چندین شرکت مستقر در چین که تصاویر ماهواره‌ای در اختیار ایران قرار داده بودند، تحریم‌هایی را اعمال کرد. سپاه پاسداران ایران در پایان سال ۲۰۲۴ یک ماهواره چینی خریداری کرد که در جریان جنگ از آن برای نظارت بر پایگاه‌های نظامی آمریکا استفاده کرده است.

تقریباً تمام تجارت چین با روسیه با روبل و یوان انجام می‌شود. به گفته پوتین، بیش از ۹۸ درصد از معاملات روسیه با کشورهای عضو سازمان همکاری شانگ‌های با استفاده از ارزهای ملی انجام می‌شود. هند، که دومین واردکننده بزرگ نفت روسیه در جهان است، یک زیرساخت پرداخت با روسیه بر پایه روبل و روپیه ایجاد کرده است که ۹۶ درصد از تجارت دوجانبه دو کشور را پوشش می‌دهد.

امسال بیست‌وپنجمین سالگرد تأسیس سازمان همکاری شانگ‌های است. تعداد اعضای دائمی این سازمان از شش عضو اولیه به ده کشور افزایش یافته است: چین، روسیه، هند، پاکستان، ایران، ازبکستان، تاجیکستان، قزاقستان، قرقیزستان و بلاروس. حدود دوازده کشور دیگر نیز در نشست امسال به‌عنوان «شرکای گفت‌وگو» شرکت کردند که از جمله می‌توان به ترکیه، عربستان سعودی و سریلانکا اشاره کرد. کشورهای عضو سازمان همکاری شانگ‌های و شرکای گفت‌وگوی آن‌ها، در مجموع، حدود نیمی از جمعیت جهان و یک‌چهارم اقتصاد جهانی را در اختیار دارند.

سازمان همکاری شانگهای از گروه «پنج شانگ‌های» شکل گرفت؛ گروهی که در سال ۱۹۹۶ و در پی فروپاشی اتحاد شوروی و در دوران «لحظه تک‌قطبی» آمریکا تشکیل شد. در آن زمان، اختلافات مرزی و مسائل امنیتی مهم‌ترین موضوعات مورد توجه بودند. امروز سازمان همکاری شانگ‌های به پروژه‌ای بزرگ‌تر تبدیل شده است که تلاش می‌کند نظم جهانی تحت رهبری آمریکا را به چالش بکشد. چندین کشور عضو در پی افزایش مبادلات و تجارت با یکدیگر هستند. هم‌زمان، مرکز ثقل اقتصاد جهانی برای نخستین بار در تاریخ سرمایه‌داری، به‌طور پیوسته در حال حرکت به سمت شرق است و غرب امکان توقف یا پیشگیری از این روند تاریخی را ندارد.

 

 

نقل از توفان شماره ۳۱۹ مهرماه ۱۴۰۵ ارگان مرکزی حزب کارایران

www.toufan.org

وبلاگ توفان قاسمی

http://rahetoufan67.blogspot.se/

وبلاگ ظفرسرخ

http://kanonezi.blogspot.se/

http://toufan.org/ketabkane.htm

 سایت آرشیو نشریات توفان

 http://toufan.org/nashrie_tofan%20archive.htm

 توفان در توییتر

https://twitter.com/toufanhezbkar

توفان در فیسبوک

https://www.facebook.com/hezbekar.toufan.3/

 توفان درفیسبوک به زبان انگلیسی

https://www.facebook.com/pli.toufan?fref=ts

 توفان درشبکه تلگرام

https://telegram.me/totoufan